فتوگرامتری در سینما/ عکسها به یک دنیای سینمایی بدل میشوند
در فیلمنت نیوز بخوانید
به گزارش فیلم نت نیوز، در دهههای اخیر فناوریهای دیجیتال بهطور چشمگیری مرزهای خلاقیت در سینما را گسترش دادهاند و یکی از مهمترین آنها فتوگرامتری است. این فناوری با تبدیل تصاویر واقعی به مدلهای سهبعدی دقیق، امکان بازسازی محیطها، اشیا و حتی چهره انسانها را در فضای دیجیتال فراهم میکند و در نتیجه فیلمسازان میتوانند واقعیت را با دقتی بیسابقه وارد دنیای جلوههای بصری کنند. همین قابلیت باعث شده است تا فتوگرامتری به ابزاری کلیدی در تولید فیلمهای مدرن تبدیل شود.
فتوگرامتری چیست و چگونه کار میکند
فتوگرامتری فناوریای است که از طریق تحلیل مجموعهای از تصاویر دوبعدی، مدلهای سهبعدی دقیق ایجاد میکند. در این فرآیند از یک سوژه یا محیط از زوایای مختلف عکس گرفته میشود. سپس نرمافزارهای تخصصی با بررسی نقاط مشترک، میان تصاویر ساختار هندسی، سوژه را بازسازی میکنند و یک مدل سهبعدی کامل به وجود میآورند.
این فناوری در ابتدا بیشتر در نقشهبرداری، معماری و باستانشناسی استفاده میشد؛ زیرا امکان ثبت دقیق اشیا و مکانها را فراهم میکرد. با پیشرفت توان پردازشی رایانهها و توسعه نرمافزارهای گرافیکی، فتوگرامتری به تدریج وارد صنعت سرگرمی شد و اکنون یکی از ابزارهای مهم در تولید جلوههای ویژه سینمایی محسوب میشود. دقت بالا و توانایی ثبت جزییات واقعی باعث شده است تا فیلمسازان بتوانند محیطهای پیچیده را بدون نیاز به مدلسازی دستی بازسازی کنند.
ورود فتوگرامتری به صنعت سینما
صنعت سینما همواره به دنبال روشهایی بوده است که بتواند واقعیت را با دقت بیشتری در قاب تصویر بازآفرینی کند. در گذشته برای ساخت محیطهای دیجیتال، هنرمندان جلوههای بصری باید همه چیز را بهصورت دستی مدلسازی میکردند؛ فرایندی زمانبر که گاهی به نتیجهای کاملا واقعگرایانه نمیرسید.
با ورود فتوگرامتری این روند به شکل قابلتوجهی تغییر کرد. فیلمسازان اکنون میتوانند از لوکیشنهای واقعی هزاران عکس تهیه کنند و سپس آنها را به مدلهای سهبعدی بسیار دقیق تبدیل نمایند. این مدلها مستقیما در نرمافزارهای جلوههای ویژه یا موتورهای رندر استفاده میشوند و امکان ترکیب تصاویر واقعی با عناصر دیجیتال را فراهم میکنند.
استفاده از این فناوری باعث شد، کیفیت جلوههای بصری در فیلمهای بزرگ هالیوودی به سطحی برسد که تشخیص مرز میان واقعیت و تصویر تولیدشده توسط رایانه بسیار دشوار شود.

بازسازی لوکیشنهای واقعی در فضای دیجیتال
یکی از مهمترین کاربردهای فتوگرامتری در سینما، بازسازی لوکیشنهای واقعی است. بسیاری از فیلمها به مکانهایی نیاز دارند که دسترسی به آنها دشوار یا حتی غیرممکن است. برخی از این مکانها ممکن است در کشورهای مختلف قرار داشته باشند، تخریبشده باشند یا فیلمبرداری در آنها به دلایل امنیتی و محیطی محدود باشد.
با استفاده از فتوگرامتری، تیم تولید میتواند از یک مکان واقعی هزاران عکس ثبت کند و سپس آن را در قالب یک محیط سهبعدی کامل بازسازی کند. این محیط دیجیتال به فیلمسازان اجازه میدهد بدون نیاز به حضور فیزیکی در محل صحنههای مختلف را طراحی و اجرا کنند.
این روش همچنین به کارگردانان، آزادی خلاقانه بیشتری میدهد. آنها میتوانند نورپردازی، زاویه دوربین یا حتی ساختار محیط را در مرحله پستولید تغییر دهند، بدون آنکه نیاز باشد دوباره به لوکیشن واقعی بازگردند.
نقش فتوگرامتری در خلق جلوههای ویژه
جلوههای ویژه یکی از حوزههایی است که بیشترین بهره را از فتوگرامتری برده است. در بسیاری از فیلمهای علمی-تخیلی، فانتزی یا تاریخی لازم است تا محیطهایی خلق شوند که در دنیای واقعی وجود ندارند یا بازسازی آنها بسیار پرهزینه است.
فتوگرامتری امکان ثبت دقیق بافتها و جزییات واقعی را فراهم میکند و به همین دلیل هنرمندان جلوههای بصری میتوانند از عناصر واقعی مانند سنگها، ساختمانها یا حتی پوشش گیاهی عکس بگیرند و آنها را به مدلهای سهبعدی تبدیل کنند. این مدلها سپس در ساخت محیطهای خیالی استفاده میشوند و باعث میشوند، نتیجه نهایی بسیار طبیعیتر به نظر برسد.
در فیلمهای بزرگ امروزی ترکیب فتوگرامتری با تکنیکهایی مانند موشن کپچر و سی جی آی (CGI) باعث شده صحنههایی خلق شوند که پیشتر تنها در تصور فیلمسازان وجود داشتند.
اسکن چهره و بدن بازیگران
یکی دیگر از کاربردهای مهم فتوگرامتری در سینما، اسکن دقیق چهره و بدن بازیگران است. در این روش بازیگر در یک استودیو مخصوص قرار میگیرد که با تعداد زیادی دوربین احاطه شده است. همه دوربینها بهطور همزمان از زوایای مختلف عکس میگیرند و سپس نرمافزارها این تصاویر را به یک مدل سهبعدی دقیق تبدیل میکنند.
این مدل دیجیتال میتواند در صحنههای خطرناک یا پیچیده جایگزین بازیگر واقعی شود. همچنین در فیلمهایی که نیاز به تغییر سن شخصیتها دارند از این مدلها برای جوانسازی یا پیرسازی دیجیتال استفاده میشود.
این تکنیک در سالهای اخیر در بسیاری از فیلمهای بزرگ هالیوود مورد استفاده قرار گرفته و به کارگردانان اجازه داده است، شخصیتها را با انعطاف بیشتری در دنیای دیجیتال کنترل کنند.
فیلمهایی که از فناوری فتوگرامتری استفاده کردهاند
بسیاری از فیلمهای بزرگ سینمایی برای افزایش واقعگرایی جلوههای بصری از فتوگرامتری استفاده کردهاند. در «جنگ ستارگان: نیرو بر میخیزد» (Star Wars: The Force Awakens) لوکیشنها و بافتهای طبیعی اسکن شدند تا سیارههای داستان حالتی طبیعیتر داشته باشند. در «کتاب جنگل» (The Jungle Book) نیز عناصر واقعی جنگل ثبت و به محیط دیجیتال تبدیل شدند تا فضای کاملا رایانهای باورپذیر به نظر برسد. فیلم «مسافران» (Passengers) برای طراحی دقیق فضاهای داخلی سفینه فضایی از اسکن سهبعدی و تبدیل عناصر واقعی به مدلهای دیجیتال بهره برد و هماهنگی میان دکور واقعی و جلوههای ویژه را تقویت کرد. همچنین در «بلید رانر ۲۰۴۹» (Blade Runner 2049) ثبت بافتهای واقعی به خلق شهری آیندهنگر و ملموس کمک کرد.
کاربرد فتوگرامتری در فیلمهای تاریخی
در فیلمهای تاریخی دقت در بازسازی فضا و اشیا اهمیت بسیار زیادی دارد. فتوگرامتری به فیلمسازان کمک میکند، آثار تاریخی، بناها و اشیای باستانی را با جزییات کامل ثبت و بازسازی کنند.
برای مثال اگر قرار باشد، صحنهای در یک شهر باستانی یا یک بنای تاریخی فیلمبرداری شود، تیم تولید میتواند با استفاده از فتوگرامتری مدل دقیقی از آن مکان تهیه کند. سپس این مدل در محیط دیجیتال بازسازیشده و حتی میتوان بخشهای تخریبشده یا گمشده آن را نیز بازآفرینی کرد.
این فناوری نهتنها به افزایش دقت تاریخی فیلمها کمک میکند، بلکه باعث کاهش هزینههای تولید نیز میشود؛ زیرا دیگر نیازی به ساخت کامل دکورهای عظیم نیست.
تاثیر فتوگرامتری بر کاهش هزینههای تولید
یکی از مزایای مهم فتوگرامتری در صنعت سینما کاهش هزینههای تولید است. ساخت دکورهای بزرگ، سفر به لوکیشنهای دوردست یا ایجاد مدلهای سهبعدی پیچیده به روش سنتی میتواند بسیار پرهزینه باشد.
فتوگرامتری این امکان را فراهم میکند که بسیاری از این عناصر تنها با استفاده از عکسبرداری دقیق و پردازش رایانهای ایجاد شوند؛ در نتیجه زمان و هزینه لازم برای تولید جلوههای بصری به میزان قابلتوجهی کاهش پیدا میکند.
البته اجرای این فناوری همچنان نیازمند تجهیزات تخصصی و تیمهای فنی حرفهای است، اما در پروژههای بزرگ سینمایی مزایای آن معمولا از هزینههای اولیه بیشتر است.

آینده فتوگرامتری در سینما
با پیشرفت سریع فناوریهای تصویربرداری و پردازش داده انتظار میرود، نقش فتوگرامتری در سینما در سالهای آینده حتی پررنگتر شود. دوربینهای با وضوح بسیار بالا، پهپادها و الگوریتمهای هوش مصنوعی باعث شدهاند، فرآیند ثبت و پردازش تصاویر سریعتر و دقیقتر از گذشته انجام شود.
همچنین ترکیب فتوگرامتری با فناوریهایی مانند واقعیت مجازی، واقعیت افزوده و موتورهای رندر آنی امکان خلق جهانهای سینمایی پیچیدهتری را فراهم میکند. این روند نشان میدهد که فتوگرامتری نهتنها یک ابزار موقت در تولید فیلم نیست بلکه به بخشی جداییناپذیر از آینده سینما تبدیل شده است.
مازیار دهقان
بیشتر بخوانید
راز خلق جهانهای عظیم در سینما با دیجیتال مت پینتینگ
پیشنمایش بصری (Previsualization) و کاهش هزینه و زمان در صنعت تصویر





