پاتریک استوارت بازیگر «مردان ایکس» در ۸۶ سالگی درگذشت

به گزارش فیلم‌نت نیوز به نقل از گاردین، پاتریک استوارت (Patrick Stewart) بازیگر سرشناس بریتانیایی تئاتر، سینما و تلویزیون که بیشتر برای درخشش در نقش کاپیتان ژان-لوک پیکارد در مجموعه «استار ترک: نسل بعدی» (Star Trek: The Next Generation) و پروفسور چارلز اگزاویه در مجموعه فیلم‌های «مردان ایکس» (X-Men) به شهرتی جهانی دست یافته بود، در سن ۸۶ سالگی درگذشت.

به گفته کلی بوش نواک (Kelly Bush Novak)، سخنگوی قدیمی این هنرمند، استوارت روز چهارشنبه در خانه خود در لس‌آنجلس و پس از طی دوره‌ای کوتاه اما تأثیرگذار از ابتلا به بیماری آلزایمر و زوال عقل با اجسام لویی (Lewy body dementia) چشم از جهان بست. وی در لحظات پایانی عمر خود در میان گرما و محبت خانواده و دوستان، همراه با نوای موسیقی زنده، دعا و اشک و لبخند نزدیکانش آرام گرفت. از این هنرمند فقید، همسر سومش سانی اوزل (Sunny Ozell)، خواننده و نوازنده جاز، و ۲ فرزندش سوفی و دنیل استوارت به یادگار مانده‌اند.

از کودکی دشوار تا درخشش بر صحنه تئاتر

شکسپیر پاتریک استوارت در ۱۳ ژوئیه ۱۹۴۰ (۲۲ تیر ۱۳۱۹) در روستای صنعتی میرفیلد در منطقه یورکشایر انگلستان متولد شد. او فرزند آلفرد استوارت، نظامی سابق و کارگر، و گلادیس استوارت، بافنده کارخانه نساجی بود.

دوران کودکی استوارت در خانه‌ای محقر و بدون امکانات اولیه مانند آب گرم سپری شد و خشونت خانگی ناشی از رفتار پدرش، فضای خانه را بسیار تلخ کرده بود. همین شرایط سخت باعث شد تا او در سن ۱۲ سالگی به گروه‌های تئاتر آماتور بپیوندد و بازیگری را به‌عنوان پناهگاهی برای فرار از واقعیت‌های تلخ زندگی بیابد. استوارت بعدها همین تجربه تلخ را انگیزه‌ای برای حمایت از نهادهای خیریه دفاع از قربانیان خشونت خانگی قرار داد.

او پس از ترک مدرسه در ۱۵ سالگی، مدت کوتاهی به‌عنوان خبرنگار محلی مشغول به کار شد اما به‌سرعت بازیگری را به صحافت ترجیح داد. در سن ۱۷ سالگی با دریافت بورس تحصیلی وارد مدرسه تئاتر بریستول اولد ویک شد و در سال ۱۹۶۶ به عضویت شرکت سلطنتی شکسپیر درآمد.

استوارت به مدت ۱۶ سال یکی از ارکان اصلی این گروه سرشناس بود و در ده‌ها نمایش کلاسیک از جمله «رویای شب نیمه تابستان» (A Midsummer Night’s Dream)، «تاجر ونیزی» (The Merchant of Venice)، «مکبث» (Macbeth)، «هملت» (Hamlet) و «آنتونی و کلئوپاترا» (Antony and Cleopatra) به ایفای نقش پرداخت. او برای بازی درخشان در نقش‌های شکسپیری موفق به دریافت ۲ جایزه معتبر اولیویه شد.

کاپیتان ژان-لوک پیکارد؛ وقار شکسپیری در قلب کهکشان‌ها

در سال ۱۹۸۷ و در سن ۴۷ سالگی، مسیر حرفه‌ای پاتریک استوارت با پذیرش نقش کاپیتان ژان-لوک پیکارد در سریال «استار ترک: نسل بعدی» دستخوش تحولی بنیادین شد. او با صدای بم و پرطنین، وقار ظاهری و جدیت اخلاقی خود، شخصیتی خلق کرد که به قطب اخلاقی مجموعه تبدیل شد و از انحراف آن به سمت ابتذال جلوگیری کرد.

استوارت طی ۷ فصل و ۱۷۸ قسمت از سال ۱۹۸۷ تا ۱۹۹۴ در این سریال به ایفای نقش پرداخت و پس از آن در ۴ فیلم سینمایی شامل «استار ترک: نسل‌ها» (Star Trek: Generations)، «استار ترک: اولین برخورد» (Star Trek: First Contact)، «استار ترک: شورش» (Star Trek: Insurrection) و «استار ترک: نمسیس» (Star Trek: Nemesis) بازی کرد. او سال‌ها بعد از ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳ بار دیگر در سریال «استار ترک: پیکارد» (Star Trek: Picard) نقش این کاپیتان محبوب را تجدید کرد. نگرش شکسپیری او به بازیگری حتی در محیط فیلم‌برداری «استار ترک» نیز مشهود بود، به‌طوری که کارگاه‌های آموزشی شکسپیر را برای سایر بازیگران مجموعه برگزار می‌کرد.

پروفسور چارلز اگزاویه؛ رهبری جهش‌یافته‌ها در جهان «مردان ایکس»

دومین نقش بسیار ماندگار پاتریک استوارت، بازی در نقش پروفسور چارلز اگزاویه (پروفسور ایکس)، رهبر مدبر و صلح‌طلب جهش‌یافته‌ها در مجموعه فیلم‌های سینمایی «مردان ایکس» بود. او نخستین‌بار در سال ۲۰۰۰ به کارگردانی براین سینگر در این نقش ظاهر شد و در کنار دوست صمیمی‌اش ایان مک‌کلن (Ian McKellen) در نقش مگنتو، تقابل جذاب و عمیقی را به تصویر کشید.

استوارت در ۷ فیلم از این دنیای سینمایی از جمله «مردان ایکس ۲» (X2)، «مردان ایکس: آخرین ایستادگی» (X-Men: The Last Stand)، «خاستگاه مردان ایکس: ولورین» (X-Men Origins: Wolverine)، «ولورین» (The Wolverine)، «مردان ایکس: روزهای گذشته آینده» (X-Men: Days of Future Past) و اثر تحسین‌شده «لوگان» (Logan) در سال ۲۰۱۷ نقش‌آفرینی کرد.

حضور افتخاری او در «دکتر استرنج در چندجهانی دیوانگی» (Doctor Strange in the Multiverse of Madness) در سال ۲۰۲۲ و برنامه‌ریزی برای نقش‌آفرینی در «انتقام‌جویان: روز قیامت» (Avengers: Doomsday) نشان از تداوم محبوبیت بی‌نظیر او در دنیای ابرقهرمانی داشت.

تنوع در کارنامه، افتخارات و نقش‌آفرینی‌های کمدی پاتریک استوارت

کارنامه هنری پاتریک استوارت تنها به آثار علمی-تخیلی و شکسپیری محدود نمی‌شد. او در فیلم‌های متنوعی چون «اکس‌کالیبر» (Excalibur) در سال ۱۹۸۱، «تل ماسه» (Dune) اثر دیوید لینچ در نقش گورنی هالک، «تئوری توطئه» (Conspiracy Theory) و فیلم هیجان‌انگیز «اتاق سبز» (Green Room) به ایفای نقش پرداخت. او همچنین توانایی‌های کمدی خود را با صداپیشگی در انیمیشن‌هایی مانند «تد» (Ted)، «سیمپسون‌ها» (The Simpsons) و بازی در سریال کمدی «گفتگوی صریح» (Blunt Talk) به رخ کشید.

استوارت در طول فعالیت حرفه‌ای خود افتخارات فراوانی کسب کرد؛ از جمله دریافت جایزه گرمی در سال ۱۹۹۶ برای بهترین آلبوم صوتی کودکان «پتر و گرگ» (Peter and the Wolf)، نامزدی جایزه تونی برای بازی در نمایش «مکبث» و دریافت نشان شوالیه از ملکه الیزابت دوم در ژوئن ۲۰۱۰ به پاس خدمات ارزنده‌اش به عرصه نمایش.

ادای احترام گسترده همکاران و هنرمندان مطرح

انتشار خبر درگذشت پاتریک استوارت با موجی از اندوه و ادای احترام از سوی هنرمندان بزرگ سینما و تئاتر همراه شد. ایان مک‌کلن، دوست دیرینه و هم‌بازی او، با انتشار پیامی احساسی، استوارت را «محترم‌ترین و محبوب‌ترین بازیگر نسل خود در هر دو سوی اقیانوس اطلس» خواند و از صداقت و اصالت یورکشایری او تمجید کرد.

هیوجکمن (Hugh Jackman)، هم‌بازی او در مجموعه «مردان ایکس»، در پیامی نوشت: «امروز یکی از بزرگ‌ترین هنرمندان صحنه و پرده سینما را از دست دادیم. او دوستی فوق‌العاده و انسانی بی‌نظیر بود که درس‌های فراوانی از او آموختم». ویلیام شاتنر (William Shatner)، بازیگر نقش کاپیتان کرک در «استار ترک»، نیز از هوش، وقار و حس عمیق انسانیت استوارت تمجید کرد و نقش‌آفرینی او را نمادی از بهترین‌های بشریت دانست. همچنین کوین فایگی، رییس مارول استودیوز، او را انسانی بخشنده، باهوش و دارای اقتدار و طنزی تیزبینانه توصیف کرد که میراثش تا ابد زنده خواهد ماند.

یاسمن امیریان