درباره اصلاح رنگ در سینما/ رنگ‌ها چگونه حال‌وهوای فیلم را می‌سازند؟

به گزارش فیلم نت نیوز، اصلاح رنگ در سینما یکی از آخرین و تعیین‌کننده‌ترین مرحله‌های پس‌تولید است، جایی که تصویر خام فیلمبرداری به شکل نهایی خود نزدیک می‌شود. همان صحنه‌ای که با طیف رنگی گرم آرام و صمیمی به نظر می‌رسد، می‌تواند با رنگ‌های سرد تنها و ناامن جلوه کند. تماشاگر معمولا متوجه این تغییر نمی‌شود، اما اثرش را حس می‌کند.

سینما برای رسیدن به این امکان راه درازی را طی کرده و از فرایندهای شیمیایی لابراتوار به نرم‌افزارهایی رسیده است که می‌توانند یک رنگ مشخص را در قاب تغییر دهند. در این مطلب می‌خوانیم که اصلاح رنگ چیست، چگونه انجام می‌شود و فیلمسازان چگونه از آن برای روایت داستان استفاده می‌کنند.

اصلاح رنگ چیست و چه تفاوتی با رنگ‌بندی دارد؟

این کار در عمل از ۲ مرحله تشکیل می‌شود. مرحله نخست به اصلاح رنگ به معنای دقیق کلمه یا Color Correction اختصاص دارد. این کار فنی نور، کنتراست و رنگ نماها را تنظیم می‌کند تا تصویر طبیعی به نظر برسد. به نوشته مسترکلس، تنظیم تراز سفیدی، متعادل کردن سایه‌ها و روشنی‌ها و بررسی رنگ پوست با ابزارهای اندازه‌گیری از کارهای اصلی این مرحله است.

نماهای یک صحنه هم باید از نظر نور و رنگ با هم هماهنگ شوند. این هماهنگی به مخاطب کمک می‌کند صحنه را یکپارچه ببیند و تفاوت نماها حواسش را پرت نکند.

مرحله دوم رنگ‌بندی یا Color Grading است که جنبه خلاقانه دارد. اینجا دیگر هدف فقط طبیعی بودن تصویر نیست، بلکه رنگ در خدمت حال‌وهوای اثر قرار می‌گیرد مثلا رنگ آبی می‌تواند حس تنهایی را پررنگ کند و بنفش به فضا رازآلودگی بدهد. در گفت‌وگوهای روزمره معمولا هر ۲ مرحله را با همان نام اصلاح رنگ می‌شناسند.

از تکنی‌کالر تا میانجی دیجیتال

پیش از دوران دیجیتال رنگ فیلم بیش از هر چیز به فیلم خام، دوربین و لابراتوار وابسته بود. تکنی‌کالر سه‌نواره با دوربین‌ها و پروژکتورهای بزرگش رنگ‌های اصلی پررنگی می‌ساخت و «جادوگر شهر اوز» (The Wizard of Oz) این فناوری را به شهرت رساند.

فیلمسازان در لابراتوار هم دست به آزمایش زدند. مثلا در روش Bleach Bypass با حذف یک مرحله شیمیایی نقره روی فیلم باقی می‌ماند و تصویری پرکنتراست و کم‌رنگ به دست می‌آمد. به نوشته پریمیوم‌بیت، «نجات سرباز رایان» (Saving Private Ryan) مشهورترین نمونه استفاده از این روش است.

با آمدن میانجی دیجیتال (Digital Intermediate) فیلم اسکن شد تا اصلاح رنگ به‌صورت دیجیتال انجام شود. طبق ویکی‌پدیا، «ای برادر کجایی؟» (O Brother, Where Art Thou?) ساخته برادران کوئن در سال ۲۰۰۰ نخستین فیلم هالیوودی بود که در تمام مدت خود از این فرایند استفاده کرد.

این فیلم در می‌سی‌سی‌پی فیلمبرداری شد، منطقه‌ای که جوئل کوئن آن را از ایرلند هم سبزتر توصیف کرده بود، اما سازندگان تصویری کهنه و زردشده می‌خواستند که به کارت‌پستالی قدیمی شبیه باشد. به نوشته اسلش‌فیلم، آزمایش‌های شیمیایی راجر دیکینز به نتیجه نرسید و انتخاب دیجیتال رنگ‌ها این امکان را داد که سبزی تقریبا از تصویر حذف شود.

رنگ‌ها چگونه به داستان فیلم کمک می‌کنند؟

رنگ می‌تواند قانون‌های جهان فیلم را بدون یک خط دیالوگ توضیح دهد. نوفیلم‌اسکول رنگ سبز بیمارگونه «ماتریکس» (The Matrix) را شبیه نمایشگرهای قدیمی کامپیوتر می‌داند. این انتخاب به مخاطب یادآوری می‌کند جهان شبیه‌سازی‌شده فیلم واقعی نیست.

همین منبع درباره «مهتاب» (Moonlight) می‌نویسد که آبی عمیق با صمیمیت و آسیب‌پذیری شخصیت اصلی پیوند دارد و همراهی آن با بنفش نئونی، فضایی رویاگونه می‌سازد.

«مدمکس: جاده خشم» (Mad Max: Fury Road) نمونه‌ای از نقش گسترده اصلاح رنگ است. اریک ویپ، کالریست فیلم، در گفت‌وگو با دفینیشن گفته است جورج میلر نمی‌خواست تصویر فیلم مثل بسیاری از آثار پساآخرالزمانی رنگ‌پریده باشد. چون رنگ شن و طراحی صحنه خنثی بود، گروه آسمان را پررنگ‌تر کرد و در بسیاری از نماها آن را تغییر داد.

صحنه‌های شب این فیلم هم در روز و با حدود ۲ استاپ نوردهی بیشتر فیلمبرداری شدند و در مرحله اصلاح رنگ به شب تبدیل شدند. ویپ تعداد نماهای فیلم را حدود ۲۷۰۰ نما و زمان این کار را ۸ تا ۱۰ ماه اعلام کرده است.

چرا ترکیب نارنجی و فیروزه‌ای این‌قدر رایج شد؟

یکی از شناخته‌شده‌ترین ترکیب‌های رنگی سینمای معاصر، نارنجی و فیروزه‌ای است. به نوشته پریمیوم‌بیت، رنگ‌های گرم به چشم جلوتر و رنگ‌های سرد عقب‌تر به نظر می‌رسند و همین تضاد به عمق تصویر کمک می‌کند. گسترش میانجی دیجیتال هم به رواج این ترکیب دامن زد.

همین منبع از نخستین «تبدیل‌شوندگان» (Transformers) به‌عنوان فیلمی نام می‌برد که این ظاهر را به حد نهایی رساند. پس از آن فیلم‌های پرفروش زیادی این راه را ادامه دادند، تا جایی که این ترکیب به «ظاهر بلاک‌باستری» معروف شد.

اصلاح رنگ در سینما چگونه انجام می‌شود؟

مسئول این کار کالریست است که با کارگردان و مدیر فیلمبرداری همکاری می‌کند. به نوشته ویدیومیکر، کالریست‌ها در گذشته بیشتر پس از پایان تدوین وارد کار می‌شدند، اما حالا گاهی از پیش‌تولید و در آزمایش‌های دوربین و گریم حضور دارند. آنها می‌توانند با ساخت LUT، یعنی یک تنظیم رنگی آماده، به گروه فیلمبرداری کمک کنند تا سر صحنه تصویری نزدیک به نتیجه نهایی ببینند.

نرم‌افزارهایی مانند DaVinci Resolve، Baselight، Lustre و Nucoda از ابزارهای رایج این حرفه‌اند و پنل‌های مخصوص با ترک‌بال و دکمه‌های متعدد، کنترل دقیق‌تری به کالریست می‌دهند. اتاق کار هم اهمیت دارد؛ نمایشگرها باید کالیبره باشند و دیوارهای خاکستری و نور کم اتاق مانع خطای دید در تشخیص رنگ می‌شوند.

ویدیومیکر زمان رنگ‌بندی یک فیلم بلند را بسته به حجم جلوه‌های ویژه ۳ تا ۶ هفته می‌داند، هرچند همان‌طور که نمونه «مدمکس: جاده خشم» نشان می‌دهد، این زمان در پروژه‌های بزرگ‌تر می‌تواند بسیار بیشتر شود. در پایان نیز فایل نهایی باید با استانداردهای فنی سینما و تلویزیون هماهنگ باشد.

مازیار دهقان

بیشتر بخوانید

پرده سبز چیست/ سیر تکامل کروماکی از ۱۹۳۰ تا ۲۰۲۵

تحول در زیبایی‌شناسی نور در سینما با سنسورهای فول فریم

چرا فیلمسازان بزرگ همچنان آنالوگ را ترجیح می‌دهند

نقش رنگ‌ها در سینما/ جهانی که با رنگ‌ها معنا می‌یابد